در حال بارگذاری ..
نرم افزار موبایل 141 هم اکنون قابل دریافت است
مقالات - رفتارهای ترافیکی متاثر از موقعیت های اجتماعی...

عنوان

رفتارهای ترافیکی متاثر از موقعیت های اجتماعی افراد میباشد

تاریخ

2017-02-27T20:30:00Z

توضیحات

یکی از چالش های جدی درفضای رفتارهای ترافیکی موجود در کشورجابجا شدن هنجارها با ناهنجارها می باشد.

 

ایرانیان با داشتن تمدن جند هزار ساله در دنیا وسر امد فرهنگ و اخلاق در جهان متاسفانه در سال های اخیر در این عرصه جز کشورهای به شمار می روند که رانندگی برای یک خارجی در ایران نسبتا سخت ویا با ریسک بالاست . در این راستا بررسی های متعددی در خصوص رابطه بین ویژگی های شخصیتی و رفتار رانندگی صورت گرفته است. به نظر می رسد، عناصر خاصی از شخصیت باعث رفتارهای قانون شکنانه  در رانندگی می شود، از این رو  این رفتارها منجر به برآورده شدن برخی از نیازهای شخصی فرد گردیده، هرچند که با سیستم قانونمند محیط اطراف مغایرت دارد.

در این یادداشت سعی می کنم زمینه های وجود این نقایص رفتاری را تبیین نمایم .عمدتا رانندگان وسايل نقليه، رانندگي را امري مي‌دانند كه تحت ضوابط قانوني است و مسئول اجراي اين قوانين، پليس راهنمايي و رانندگي است. از اين‌رو، زماني كه پلیس حضور نداردکمتر احساس پایبندی به قانون را دارند. اما اگر اين نوع نگاهِ نادرست اصلاح شود، رانندگي مانند امور ديگر زندگي، تحت قوانين اخلاقي است كه مجري آن وجدان اخلاقي انسان‌هاست.لذا تخلف از قوانين رانندگي، تخلف از اصول اخلاقي است كه موجب تنزل از مقام انسانيت است. حضور يا عدم حضور مجری قانون، نقشي در رعايت ویا عدم قوانين رانندگي نخواهد داشت. رانندگان با نگاه اخلاقي، خود را ملزم به رعايت آن خواهند دانست.در ان صورت فرار از پليس راهنمايي ممكن ، ولي فرار از وجدان اخلاقي ممكن نيست. بر اساس اين نوع نگاه، رعايت قوانين راهنمايي و رانندگي، نه تنها يك الزام قانوني و اجتماعي است، كه تخلف از آن موجب مجازات خواهد بود بلکه یک الزام اخلاقی و حقوق شهروندی نیز می باشد

مطالعات نشان می دهد تاثیر اخلاق ترافیکی شهروندی بر عدم رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی توسط رانندگان به عنوان یکی از اصلی‌ترین عللل بروز بی‌نظمی در ترافیک شهری می باشد. همانطور که هر رفتار انحرافی و کجروی، علل اجتماعی گوناگونی دارد. عدم رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی به عنوان یک رفتار انحرافی از جانب رانندگان مطرح می باشد. از علل اجتماعی عدم رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی، می‌توان به از بین رفتن کارکردهای مثبت قوانین وضع شده اشاره نمود. بنابر نظریه کارکردگرایی، همه قوانین وضع شده اجتماعی دارای کارکردهای مثبت هستند ولی گذشت زمان و شرایط اجتماعی، باعث کم رنگ شدن برخی از این کارکردها و در برخی موارد موجب تبدیل آنها به کارکردهای منفی می‌شود. از دست رفتن این کارکردهای مثبت و نداشتن جایگزین مناسب برای آنها بنا بر نظریه دورکیم، باعث ایجاد شرایط آنومی اجتماعی در جامعه می‌شود. هرج و مرج و بی‌نظمی از تبعات ایجاد آنومی اجتماعی می‌باشد.

از دلایل عدم رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی، می‌توان به عدم احساس پیوند اجتماعی بین شهروندان و جامعه اشاره کرد. بنا بر نظریه پیوند اجتماعی زمانی فرد دست به کجرفتاری می زند که پیوند فرد و جامعه ضعیف شده باشد. این امر ناشی از عدم احساس تعهد و تعلق خاطر، عدم احساس مسئولیت اجتماعی و عدم احساس مشارکت اجتماعی در بین افراد و نهادهای جامعه می باشد. برهم خوردن نظم شهری، هرج و مرج و مشکلات تردد، بروز تصادفات و اختلال در رفت و آمد وتردد وسایل‌نقلیه و شهروندان، می‌تواند از پیامدهای ناشی از عدم رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی محسوب شوند.

کم توجهی به قوانین راهنمایی و رانندگی توسط کاربران ترافیک، به دو دلیل عمده رخ می‌دهد. گاه رانندگان به دلیل ناآگاهی و عدم شناخت قوانین راهنمایی و رانندگی، مرتکب تخلفاتی می‌شوند که می‌توان از آنها به عنوان تخلفات سهوی نام برد. ولی در برخی مواقع، رانندگان با آگاهی و تعمّد مرتکب تخلفاتی می‌شوند که می‌توان آنها را تخلفات عمدی نامید. اگرچه تخلفات سهوی، موجب اختلال و مشکلات فراوان در سیستم حمل‌و‌نقل درون شهری می‌شوند، ولی ریشه در اخلاق ترافیکی شهروندی ندارند، در حقیقت آنچه که به عنوان اخلاق ترافیکی شهروندی در نظر گرفته می‌شود، شامل تخلفات آگاهانه و عمدی رانندگان می‌باشد که ریشه در عدم احساس تعهد نسبت به قوانین وضع شده و نادیده گرفتن وظایف و مسئولیت‌های خود در قبال جامعه و دیگر شهروندان دارد؛ یعنی فرد با دانستن قوانین موجود، به دلیل ضعف و یا فقدان اخلاق ترافیکی شهروندی و عدم احساس تعهد نسبت به قوانین، در آن مکان و زمان، مرتکب تخلف شده است.

ازدیگر عوامل فرهنگی موثر بر ناهنجاری رفتاری در رانندگان، موقعیت فرهنگی- اجتماعی افراد می‌باشد.موقعیت اجتماعی اصطلاحی است که درجامعه‌شناسی به تفاوت‌های میان گروه‌های اجتماعی از نظر احترام یا اعتبار اجتماعی اطلاق می‌گردد.موقعیت به ارزیابی‌های ذهنی افراد از اختلافات اجتماعی بستگی دارد و همیشه از ثروت مادی نشأت نمی‌گیرد. تحصیلات، شغل، طبقه اجتماعی‌ و بسیاری موارد دیگر می‌تواند نشان دهنده موقعیت اجتماعی افراد باشد. ذکر این نکته نیز لازم است که افرادی که دارای موقعیت اجتماعی بالاتری هستند، احساس همنوایی بیشتری نسبت به قوانین اجرایی جامعه دارند،ودر واقع رانندگی را هم بخشی از زندگی خود دانسته  ، بطوریکه رعایت حقوق اجتماعی را نیز در هنگام رانندگی و یا هر فعالیتی در حوزه ترافیکی تسری می دهند و با چنین نگرشی کمتر دچار ناهنجاری رفتاری از جمله نادیده گرفتن قوانین و مقررات راهنمایی و رانندگی می شوند.

 

نویسنده : دکتر علیرضا اسماعیلی  نوری عضو هیت علمی د انشگاه علوم انتظامی و عضومركز تحقيقات ارتقاء ايمني و پيشگيري از مصدوميت ها- دانشگاه شهيد بهشتي​

رفتارهای ترافیکی متاثر از موقعیت های اجتماعی افراد میباشد.pdfرفتارهای ترافیکی متاثر از موقعیت های اجتماعی افراد میباشد.pdf